Bu tədqiqat Lin və həmmüəllifləri tərəfindən təklif olunmuş müasir təsnifat sisteminə əsaslanaraq Özbəkistanda qeydə alınmış Cytospora cinsinə aid növlərin geniş təhlilini təqdim edir. Araşdırma nəticələri göstərir ki, A-II qrupuna aid nümayəndələr üstünlük təşkil edir və xüsusilə A8 və A9 tipləri daha geniş yayılmışdır. Bu tiplər daxili baxımdan mürəkkəb konidiomatik quruluşlarla xarakterizə olunur; bunlara çoxkameralı sistemlər, mərkəzi sütunlar və rozetşəkilli konfiqurasiyalar daxildir. Belə mürəkkəb quruluşların çoxalma effektivliyini və sporların yayılmasını artırdığı ehtimal edilir. Bu struktur mürəkkəbliyi region üçün xarakterik olan quraq və kəskin kontinental iqlim şəraitində mühüm adaptiv üstünlük təmin edir. A-I qrupunun nümayəndələrinin olmaması sadə, təkkameralı stromatik formaların təkamül nəticəsində azalmasını və ya onların tədqiq olunan mühitdə ekoloji əhəmiyyətinin məhdud olmasını göstərə bilər. Bunun əksinə olaraq, A-II və A-III qrupları cinsin təkamül inkişafında daha irəliləmiş mərhələlər kimi qiymətləndirilə bilər və bu, artan morfoloji və funksional ixtisaslaşmaya keçidi əks etdirir. A-III qrupuna aid tiplərin (A11–A13) nisbətən az rast gəlinməsi onların daha dar ekoloji amplitudaya malik olması ilə əlaqələndirilə bilər, çünki bu formalar struktur baxımından fərqlənmiş və tam bölmələnmiş lokul sistemlərinə malik olsalar da, daha spesifik ekoloji nişlərdə yaşayırlar. Nəticələr həmçinin aseksual (anamorf) və seksual (teleomorf) mərhələlər arasında güclü struktur və funksional uyğunluğu nümayiş etdirir. Xüsusilə, konidiomalardakı lokulların sayı, yerləşməsi və daxili diferensasiyası seksual mərhələdəki peritesiyaların təşkilində aydın paralellər göstərir. A-II qrupunda müşahidə olunan çoxlokullu quruluşlar çoxsaylı peritesiyaların formalaşması üçün inkişaf əsasını təşkil edə bilər, halbuki A-III tiplərindəki ayrı lokullar müstəqil təşkil olunmuş və ya qismən birləşmiş peritesial sistemlərə uyğun gəlir. Bundan əlavə, konseptakulabənzər strukturların (qara sərhəd xətləri) mövcudluğu mexaniki sabitlik və qorunma təmin edir və hər iki morf üçün mühüm taksonomik və funksional xüsusiyyət hesab olunur. Mövcud nəticələrin Urban (1958) və Spielman (1985) tərəfindən irəli sürülmüş əvvəlki konsepsiyalarla müqayisəli qiymətləndirilməsi həm davamlılığı, həm də nəzəri genişlənməni ortaya qoyur. Əvvəlki tədqiqatlar askomatik və konidiomatik komponentlər arasındakı struktur uyğunluğun taksonomik əhəmiyyətini vurğuladığı halda, bu tədqiqat həmin yanaşmanı təkamül və ekoloji aspektlərlə genişləndirir. Xüsusilə göstərilir ki, cins daxilində morfoloji müxtəlifləşmə adaptiv strategiyalar və reproduktiv ixtisaslaşma ilə sıx bağlıdır. Ümumilikdə, Özbəkistanda Cytospora növlərinin tərkibi orta inkişaf etmiş (A-II) və daha irəliləmiş (A-III) təkamül formalarının üstünlük təşkil etdiyini göstərir. Bu isə morfoloji differensasiya, ekoloji uyğunlaşma və reproduktiv sistemlərin təkamülü arasında sıx qarşılıqlı əlaqəni vurğulayır. Bu nəticələr cins haqqında daha inteqrativ anlayışın formalaşmasına töhfə verir və taksonomik, morfoloji və təkamül baxışları arasındakı boşluqları aradan qaldırmağa kömək edir.
ABCDE